Budowa szkoły – trafne decyzje na samym początku to lepsza przestrzeń do nauki w efekcie
Dostępność, w połączeniu z uczestnictwem i równością, tworzy warunki sprzyjające edukacji włączającej.
Dostępne środowiska edukacyjne – warunek skutecznego uczenia się
Wychodząc od rzeczywistych potrzeb organizacji, można tworzyć środowiska edukacyjne, które wspierają proces nauczania, dobrze funkcjonują w dłuższej perspektywie oraz zapewniają lepsze warunki zarówno uczniom, jak i pracownikom szkoły.
Szwedzka Agencja ds. Specjalnych Potrzeb Edukacyjnych i Szkół (SPSM) definiuje dostępne środowisko edukacyjne jako wzajemne oddziaływanie trzech elementów: środowiska pedagogicznego, społecznego i fizycznego. Aby wszyscy uczniowie mogli aktywnie uczestniczyć w nauce i osiągać sukcesy, proces nauczania, relacje społeczne oraz projektowanie przestrzeni powinny być planowane wspólnie, z uwzględnieniem zróżnicowanych potrzeb i możliwości uczniów.
Analiza przestrzeni edukacyjnej pomaga szkołom wdrożyć to podejście w praktyce, pokazując, w jaki sposób obecnie funkcjonują środowiska edukacyjne oraz jakie zmiany są potrzebne, aby stworzyć szkołę bardziej dostępną i włączającą.
Czym jest analiza przestrzeni edukacyjnej i dlaczego jest potrzebna?
Analiza przestrzeni edukacyjnej to uporządkowany proces przygotowawczy, który pozwala ocenić, w jaki sposób wzajemnie oddziałują na siebie pedagogiczne, społeczne i fizyczne aspekty środowiska szkolnego. Jej celem jest zrozumienie, jak obecnie wykorzystywane są przestrzenie edukacyjne, z jakimi wyzwaniami mierzy się szkoła oraz jakie rozwiązania są potrzebne, aby stworzyć lepsze warunki do nauki na przyszłość. Równoległe planowanie budynku i jego wyposażenia na podstawie wyników takiej analizy pozwala ograniczyć ryzyko kosztownych zmian na późniejszych etapach projektu oraz uniknąć wdrażania rozwiązań, które nie będą w pełni wykorzystywane.
Wizja i cele
Analiza i zaangażowanie
Wyniki i rekomendacje
Analiza pomaga odpowiedzieć na następujące pytania:
- Czy środowisko edukacyjne sprzyjają poczuciu bezpieczeństwa i koncentracji na nauce?
- Czy przestrzenie edukacyjne wspierają współpracę?
- Czy sprzyjają zdrowiu i dobrostanowi uczniów oraz pracowników szkoły?
- Jak oceniamy akustykę, oświetlenie i jakość powietrza?
- Czy szkoła została zaprojektowana z myślą o naszym sposobie pracy oraz różnorodnych sytuacjach edukacyjnych?
Jak analiza przestrzeni edukacyjnej pomaga w praktyce
Dzięki warsztatom, rozmowom, obserwacjom i ankietom online analiza dostarcza rzetelnej wiedzy o potrzebach placówki. Jej wyniki stanowią solidną podstawę do podejmowania świadomych decyzji, pokazując, które rozwiązania warto zachować, które wymagają zmian, a które należy rozwijać.
Dobrze przeprowadzona analiza przestrzeni edukacyjnej:
- ogranicza niepewność przy podejmowaniu złożonych decyzji,
- zastępuje przypuszczenia rzetelnymi danymi,
- buduje wspólne zrozumienie potrzeb i celów wśród dyrekcji, pracowników szkoły oraz pozostałych interesariuszy,
- pomaga właściwie zaplanować inwestycje – zarówno w krótkiej, jak i długiej perspektywie.
Na co warto zwrócić uwagę podczas etapu przygotowawczego?
Aby analiza przestrzeni edukacyjnej przyniosła realne efekty, konieczne jest stworzenie odpowiednich warunków już na początku procesu. Poniżej przedstawiono najważniejsze aspekty, które warto uwzględnić:
Organizacja i struktura
- Powołaj dedykowany zespół projektowy
- Wybierz metodykę oraz narzędzia do przeprowadzenia etapu przygotowawczego
- Zapewnij współpracę z innymi działami, np. odpowiedzialnymi za nieruchomości i IT
- Planuj budynek i jego wyposażenie równolegle
Wiedza i inspiracje
- Korzystaj z wyników badań oraz wiedzy ekspertów
- Czerp inspirację z innych projektów szkolnych i wizyt studyjnych
- Przeanalizuj istniejące środowiska edukacyjne – co działa dobrze i dlaczego?
Zaangażowanie i dialog
- Określ jasną wizję, cele oraz ramy projektu
- Omów w szerokim gronie wyzwania i możliwości stojące przed szkołą
- Zaplanuj, w jaki sposób i na jakich etapach w proces zostaną włączeni pracownicy oraz uczniowie
- Przeprowadź warsztaty praktyczne
- Zbierz rzetelne dane za pomocą ankiet online
Zasoby i perspektywa długoterminowa
- Przeprowadź inwentaryzację istniejącego wyposażenia
- Przetestuj różne aranżacje istniejących przestrzeni
- Uwzględnij w budżecie rozwój kompetencji pracowników
- Zaplanuj zasoby na działania ewaluacyjne po zakończeniu inwestycji i rozpoczęciu użytkowania nowych przestrzeni
Pracę nad wizją, celami i założeniami projektu warto rozpocząć od wspólnego określenia wartości, które będą podstawą tworzenia nowych środowisk edukacyjnych.
Najlepiej podejście, w którym najpierw projektuje się budynek, a dopiero później planuje jego wyposażenie, zastąpić równoległym przebiegiem obu procesów, z możliwie szerokim udziałem pracowników szkoły i uczniów.
Od analizy do trwałych środowisk edukacyjnych
Każda szkoła ma swoją specyfikę, dlatego nie ma jednego rozwiązania dla wszystkich. Rozpoczęcie procesu od analizy przestrzeni edukacyjnej pozwala jednak stworzyć solidne podstawy do projektowania środowisk edukacyjnych, które są dostępne, włączające, funkcjonalne i trwałe.
IPrawdziwa wartość inwestycji ujawnia się wtedy, gdy potrzeby organizacji i użytkowników oraz przestrzeń wzajemnie się uzupełniają. Efektem są lepsze warunki do nauki, większe poczucie bezpieczeństwa oraz szkoła, która sprawdza się w codziennym funkcjonowaniu.
Trzy pytania do Henrika Axella, Head of Workplace Strategy w Kinnarps
Dlaczego etap przygotowawczy jest tak ważny?
– Najważniejsze decyzje zapadają na samym początku procesu. Jeśli na początku dobrze zidentyfikujemy potrzeby placówki, mamy największą szansę stworzyć środowisko szkolne, które będzie dobrze funkcjonować w praktyce. Im dłużej zwlekamy z podejmowaniem decyzji, tym bardziej skomplikowane i kosztowne staje się wprowadzanie zmian. Im lepiej od początku określimy wizję projektu i zrozumiemy potrzeby użytkowników, tym lepszy będzie efekt końcowy. To ma wpływ na wszystko – od sposobu zaprojektowania przestrzeni po dobór kolorów i materiałów. Dlatego tak ważne jest również wczesne zaangażowanie uczniów i pracowników szkoły oraz uwzględnienie ich doświadczeń przy podejmowaniu decyzji.
Jakie korzyści przynosi szkołom analiza przestrzeni edukacyjnej Next Education®?
– Dzięki niej decyzje są trafniejsze, a projektowane środowiska edukacyjne lepiej wspierają proces nauczania i pozostają funkcjonalne przez wiele lat. Dane, które gromadzimy w sposób metodyczny, eliminują konieczność opierania się na domysłach. Jasno pokazują, co działa dobrze, a co wymaga udoskonalenia, a także umożliwiają porównanie sytuacji przed wdrożeniem zmian i po ich wprowadzeniu.
Co wyróżnia analizę przestrzeni edukacyjnej Kinnarps?
– Przede wszystkim dostęp do danych, które sprawiają, że rekomendacje są dla klienta konkretne i łatwe do wykorzystania. Równie istotny jest uporządkowany sposób angażowania pracowników szkoły, ekspertów i uczniów w cały proces. Budowa szkoły lub tworzenie szkoły we wspólnej lokalizacji z inną placówką zawsze wiążą się z zarządzaniem zmianą. Towarzyszymy klientowi na każdym etapie tego procesu – zapewniamy wsparcie oraz pomagamy spojrzeć na projekt z nowej perspektywy, pokazując, jak zaaranżować i wykorzystywać przestrzeń, aby jak najlepiej wspierała proces uczenia się.
Henrik Axell, Head of Workplace Strategy w Kinnarps
“Im wcześniej dobrze zrozumiemy potrzeby placówki, tym lepszy będzie efekt końcowy. Analiza przestrzeni edukacyjnej pozwala podejmować trafniejsze decyzje. Dzięki systematycznemu gromadzeniu danych szkoły nie muszą opierać się na domysłach. Jasno widać, co działa, co wymaga zmian oraz w jaki sposób przestrzeń fizyczna może długofalowo wspierać proces uczenia się. Nie chodzi przy tym o samo wyposażenie, lecz o tworzenie środowisk, w których zarówno uczniowie, jak i pracownicy szkoły mogą na co dzień w pełni wykorzystywać swój potencjał.”
Czy planujesz nową szkołę?
Skontaktuj się z nami!
Szkoła przyszłości to coś więcej niż budynek – to integralna część lokalnej społeczności. Dzięki współpracy oraz długofalowym decyzjom można stworzyć środowisko edukacyjne, które jest efektywnie wykorzystywane i dobrze służy użytkownikom przez wiele lat.
